Coraz więcej zwolnień z powodu problemów psychicznych. W Podlaskiem wzrost o ponad 40 procent
Stres, depresja i zaburzenia lękowe coraz częściej wyłączają Polaków z pracy. W województwie podlaskim w ciągu trzech lat liczba zwolnień lekarskich związanych z zaburzeniami psychicznymi wzrosła o 41 proc., a liczba dni nieobecności o 46 proc. Z danych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wynika, że w ubiegłym roku mieszkańcy regionu spędzili na takich zwolnieniach ponad 610 tysięcy dni.
Problemy ze zdrowiem psychicznym stają się coraz bardziej widoczne w statystykach ZUS. W 2022 roku w województwie podlaskim lekarze wystawili 23,2 tys. zwolnień z powodu zaburzeń psychicznych i zaburzeń zachowania. Obejmowały one łącznie ponad 416 tys. dni. Trzy lata później liczba zaświadczeń wzrosła do 32,8 tys., a liczba dni absencji do 610,5 tys.
– Liczba zaświadczeń wzrosła o 41 proc., a liczba dni nieobecności w pracy o 46 proc. – informuje Katarzyna Krupicka, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS województwa podlaskiego.
Podobny trend widoczny jest w całym kraju. W 2022 roku wystawiono blisko 1,3 mln zwolnień związanych z zaburzeniami psychicznymi, obejmujących 23,8 mln dni. W 2025 roku było ich już niemal 1,76 mln, a łączny czas nieobecności w pracy przekroczył 34 mln dni. Oznacza to wzrost liczby zwolnień o ponad jedną trzecią, a dni absencji o 43 proc.
Stres na pierwszym miejscu, później depresja
Najczęstszą przyczyną nieobecności w pracy związanych ze zdrowiem psychicznym są reakcje na długotrwały stres i zaburzenia adaptacyjne. W 2025 roku odpowiadały one za prawie 12,6 mln dni absencji w Polsce, z czego 219,5 tys. w województwie podlaskim.
Na drugim miejscu znalazła się depresja. Epizody depresyjne i nawracające zaburzenia depresyjne były przyczyną 9,4 mln dni nieobecności w kraju, w tym około 170 tys. w Podlaskiem.
Trzecią grupę stanowią inne zaburzenia lękowe, które odpowiadały za blisko 114 tys. dni absencji w regionie i niemal 6,6 mln dni w całej Polsce.
ZUS zwraca uwagę, że wzrost statystyk może wiązać się nie tylko z nasileniem problemów psychicznych, ale również z większą otwartością w mówieniu o nich i częstszym poszukiwaniem specjalistycznej pomocy.
Czy zwolnienia psychiatryczne są nadużywane?
Wraz ze wzrostem liczby zwolnień pojawiają się pytania o ich zasadność. ZUS wskazuje jednak, że wyniki kontroli nie potwierdzają tezy o masowym nadużywaniu zwolnień psychiatrycznych.
W ostatnich latach lekarze orzecznicy kwestionowali od 3,4 do 6 proc. kontrolowanych zaświadczeń wystawionych z powodu zaburzeń psychicznych. Dla porównania, w przypadku wszystkich kontrolowanych zwolnień odsetek ten wynosił od 2,5 do 4,1 proc.
Oznacza to, że zwolnienia psychiatryczne są kwestionowane nieco częściej niż przeciętnie, ale zdecydowana większość skontrolowanych zaświadczeń nie budzi zastrzeżeń lekarzy orzeczników.
ZUS oferuje 24 dni bezpłatnej rehabilitacji
Osoby zmagające się z zaburzeniami nastroju, lękowymi, psychosomatycznymi czy behawioralnymi mogą skorzystać z rehabilitacji leczniczej finansowanej przez ZUS.
Turnus trwa 24 dni i odbywa się w ośrodku rehabilitacyjnym. Program obejmuje między innymi terapię psychologiczną, ćwiczenia ogólnousprawniające, muzykoterapię, choreoterapię i edukację zdrowotną. Pacjenci mają zapewnioną całodobową opiekę medyczną.
Z rehabilitacji mogą skorzystać osoby ubezpieczone w ZUS, którym grozi utrata zdolności do pracy, a także pobierające świadczenia chorobowe lub okresową rentę z tytułu niezdolności do pracy. Warunkiem jest szansa na utrzymanie lub odzyskanie zdolności do pracy dzięki leczeniu.
Aby rozpocząć procedurę, należy zgłosić się do lekarza prowadzącego leczenie, który wystawi wniosek o rehabilitację. Ostateczną decyzję podejmuje lekarz orzecznik ZUS.
Pacjent nie ponosi kosztów turnusu. Zakład pokrywa wydatki na leczenie, zakwaterowanie, wyżywienie oraz dojazd do ośrodka.
Szczegółowe informacje dostępne są na stronie zus.pl/rehabilitacja.